Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Ocena użytkowników: 0 / 5

Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 
Dostęp do mieszkań

Obywatele państw członkowskich UE/EFTA mogą zarówno wynajmować mieszkania, jak i uzyskać prawo własności lokalu mieszkalnego na zasadach dotyczących obywateli polskich – przepisy polskie nie dyskryminują tych obywateli w dostępie do mieszkań i instrumentów wspierających ich najem lub zakup.

Od marca 2015 r. można wynajmować pierwsze mieszkania w ramach nowej inicjatywy – "Funduszu Mieszkań na Wynajem" – w Poznaniu, Krakowie, Warszawie, Piasecznie i Gdańsku.

Osoby spełniające określone kryteria (m.in. wiek do 35 lat, brak posiadania innego mieszkania) mogą ubiegać się o pomoc w ramach programu "Mieszkanie dla młodych". Wsparcie polega na uzyskaniu dofinansowania wkładu własnego przy zaciąganiu kredytu na zakup własnego mieszkania. Wysokość wsparcia zależy od liczby wychowywanych dzieci. Zamieszkujący na terenie danej gminy i spełniający określone kryteria (w tym kryterium dochodowe) mogą ubiegać się o najem mieszkania gminnego. Mieszkania te cechują się niskim czynszem, ale najczęściej mają również niższy standard. W celu uzyskania szczegółów dotyczących trybu składania wniosków o najem oraz zasad kwalifikacji należy zgłosić się do siedziby danej gminy.

Mieszkania o czynszu poniżej rynkowego budują również towarzystwa budownictwa społecznego, działające w ok. 200 miastach. Ubiegający się o najem takiego mieszkania musi spełnić określone kryterium dochodowe (uzależnione od lokalizacji mieszkania i wielkości gospodarstwa domowego) oraz nie może posiadać innego mieszkania. Najczęściej musi wpłacić również wkład, stanowiący ok. 20-25% wartości mieszkania. Wkład jest zwracany po zakończeniu najmu.

Szukanie mieszkania

Mieszkań do wynajęcia lub nabycia na własność można poszukiwać we własnym zakresie czytając ogłoszenia w gazetach (np. środowym wydaniu "Gazety Wyborczej" – dodatek "Wyborcza Dom", w poniedziałkowym wydaniu "Rzeczpospolitej" – dodatek "Nieruchomości mieszkaniowe"), oraz na stronach internetowych, dając własne ogłoszenia do gazet i portali internetowych oraz przy pomocy pośrednika w obrocie nieruchomościami. Korzystanie z usług pośrednika w obrocie nieruchomościami zwiększa koszt poszukiwania zakwaterowania o wysokość prowizji płaconej temu pośrednikowi. Przy wynajmie stanowi ona najczęściej równowartość kosztu miesięcznego wynajmu, przy zakupie – ok. 2-3% ceny mieszkania.

Jeśli mieszkania szukamy sami, możemy udać się do biura sprzedaży wybranego dewelopera, sprawdzić inwestycję pod względem prawnym – przejrzeć księgę wieczystą oraz zapoznać się z Krajowym Rejestrem Sądowym aby sprawdzić, czy firma posiada pozwolenie na budowę i czy nie jest w upadłości itp.

Przy zakupie mieszkania można korzystać z usług pośrednika w obrocie nieruchomościami (np. agencji nieruchomości), bądź zawrzeć umowę z deweloperem lub spółdzielnią mieszkaniową. Większość deweloperów żąda pierwszej wpłaty od trzech do siedmiu dni od daty podpisania umowy.

Wszelkie czynności wykonywane przez pośrednika w obrocie nieruchomościami powinny być poprzedzone zawarciem umowy pośrednictwa. W umowie pośrednictwa należy zawrzeć, jakie konkretnie czynności zawodowe wykona pośrednik i w związku z tym jakie przysługuje mu wynagrodzenie. W umowie tej wskazuje się także pośrednika odpowiedzialnego za jej wykonanie oraz oświadczenie o posiadanym ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku z wykonywaniem czynności pośrednictwa. Umowa pośrednictwa jest umową tzw. starannego działania, a nie "rezultatu". Pośrednik zobowiązuje się więc np. nie do znalezienia, ale do poszukiwania mieszkania.

Zakup lub wynajem mieszkania

Do zakupu każdego rodzaju nieruchomości w Polsce wymagana jest umowy zawarta przed notariuszem w formie aktu notarialnego.

Umowa najmu mieszkania może być zawarta na czas określony albo na czas nieokreślony. Umowa na czas określony lepiej chroni interesy najemcy – wynajmujący nie może rozwiązać umowy przed upływem ustalonego terminu, chyba, że najemca niszczy lokal, zakłóca porządek lub nie płaci czynszu. Przy umowie na czas nieokreślony należy ustalić okres wypowiedzenia. Wypowiedzenie przez właściciela umowy najmu może nastąpić z przyczyn określonych przepisami ustawy. Przed podpisaniem umowy, właściciel może zażądać od najemcy wpłacenia kaucji. Kaucja – jest to zabezpieczenie ewentualnych roszczeń z tytułu zużycia lokalu ponad zużycie wynikające z użytkowania oraz zabezpieczenie wszelkich należności finansowych z tytułu najmu lokalu (kaucja nie może przekraczać dwunastokrotności miesięcznego czynszu). Kaucja podlega zwrotowi w ciągu miesiąca od dnia opróżnienia lokalu, po ewentualnym potrąceniu należności od wynajmujących z tytułu najmu lokalu.

Ceny mieszkań i koszty wynajmu

W 2015 r. zaobserwowano stabilny poziom cen zarówno na rynku pierwotnym, jak i na rynku wtórnym. W przypadku nowych mieszkań cena jest uzależniona od standardu wykończenia budynku oraz lokalizacji zarówno samej inwestycji, jak też pojedynczego mieszkania.

W Polsce przeciętna cena zakupu 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego oddanego do użytkowania, w II kwartale 2016 r., wynosiła 4063 PLN (ok. 931 EUR).

W Warszawie na rynku pierwotnym na koniec 2015 r. przeciętna cena zakupu 1 m2 mieszkania kształtowała się na poziomie 7340 PLN (ok. 1683 EUR), w Krakowie 6321 PLN (ok. 1449 EUR) oraz w Poznaniu 5939 PLN (ok. 1361 EUR). Na rynku wtórnym najwyższą przeciętną cenę zakupu 1 m2 mieszkania na koniec 2015 r. obserwowano w Warszawie (7086 PLN – ok. 1624,30 EUR), Krakowie (5793 PLN – ok. 1328 EUR) oraz Wrocławiu (5115 PLN – ok. 1172 EUR). W mniejszych miastach ceny zakupu mieszkań są zwykle niższe niż w Warszawie.

Wysokość czynszu za wynajęcie lokalu zależy od miasta, standardu i powierzchni mieszkania. Najdroższe jest wynajęcie mieszkania w Warszawie i innych dużych miastach.

Średnia stawka miesięcznego czynszu dla właściciela za wynajęcie mieszkania o metrażu 38-60 m2 w Warszawie wyniosła w sierpniu 2016 r. 2784 PLN (ok. 638 EUR). Wśród miast, w których ceny wynajmu mieszkań są najdroższe znalazł się także Gdańsk (2247 PLN – ok. 515 EUR), Wrocław (2132 PLN – ok. 489 EUR) i Kraków (1908 PLN – ok. 437 EUR).

Duże różnice w cenach czynszów najmu w obrębie tej samej kategorii mieszkań są wynikiem ich lokalizacji względem centrów miast. Powyższe stawki nie obejmują opłat za media (np. gaz, energię elektryczną, ogrzewanie i wodę), które zazwyczaj nie są wliczane w koszt czynszu.